Kreşte KVKK: Çocuk Verisi ve Fotoğraf Paylaşımı Rehberi

Son güncelleme: 11 Ekim 2026 · Hukuki inceleme: planlandı

Kreşte KVKK, okulun çocuk, veli ve çalışan verilerini 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na göre işlemesi demektir; özel kreş ve anaokullarında veri sorumlusu kural olarak kurumun kendisidir. Temel adımlar veliyi aydınlatmak, her işleme için Kanun'daki bir hukuki sebebe dayanmak, açık rızayı yalnızca gerektiğinde ve konu bazında almak, sağlık verisine ek önlem almak ve fotoğrafları yalnızca ilgili kişilerle paylaşmaktır. Bu yazı genel bilgilendirmedir, hukuki danışmanlık değildir.

Önemli not: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Okulunuza özel metinler (aydınlatma metni, açık rıza formu, sözleşmeler) için bir hukuk danışmanıyla çalışmanızı öneririz. Yazıda atıf yapılan resmî kaynakları sayfanın sonunda bulabilirsiniz.

Kreşler KVKK'ya tabi mi, veri sorumlusu kim?

KVKK'ya göre kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir. Bir kreşte bu tanıma giren bilgiler oldukça fazladır:

• Çocuğa ait: ad-soyad, doğum tarihi, fotoğraf ve videolar, yoklama, öğün ve uyku kayıtları, gelişim ve gözlem notları
• Sağlıkla ilgili: alerjiler, kullanılan ilaçlar, ateş ve kaza kayıtları, boy-kilo bilgisi
• Veliye ait: ad-soyad, telefon, adres, çocuğu teslim almaya yetkili kişiler, ödeme ve dekont bilgileri
• Çalışana ait: özlük bilgileri, iletişim bilgileri, servis seferlerinde konum bilgisi

Kanun, bu verileri belirli amaçlar için toplayan ve işleyen kişi veya kuruluşu "veri sorumlusu" olarak tanımlar. Özel kreş ve anaokullarında veri sorumlusu kural olarak kurumun kendisidir. Okul adına veri işleyen bir yazılım sağlayıcısı ise "veri işleyen" konumunda olabilir; bu ilişki sözleşmede açıkça yazılmalıdır.

Kreşte hangi veriler özel nitelikli kişisel veridir?

Kanun'un 6. maddesi; sağlık verileri, biyometrik ve genetik veriler, din, etnik köken gibi bazı veri türlerini "özel nitelikli kişisel veri" olarak sayar. Bu verilerin işlenmesi kural olarak yasaktır; ancak maddede sayılan şartlardan biri varsa ve Kurul'un belirlediği yeterli önlemler alınarak işlenebilir (md. 6/3–4, 7499 sayılı Kanunla 1 Haziran 2024'ten itibaren yürürlükte olan hâli).

Kreşler açısından en önemli kalem sağlık verisidir: ilaç planı, alerji bilgisi, ateş ve kaza kayıtları, doktor raporları bu kapsamdadır. Bu kayıtlara erişimin, işi gereği görmesi gereken kişilerle (örneğin sağlık personeli, müdür ve ilgili öğretmen) sınırlandırılması ve kâğıt dosyalarda ya da kişisel telefonlarda dağınık durmaması önemlidir. Okulunuzda parmak izi veya yüz tanıma gibi biyometrik bir sistem kullanmayı düşünüyorsanız, biyometrik verinin de özel nitelikli olduğunu unutmayın.

Anaokulu aydınlatma metninde neler bulunmalı?

Aydınlatma yükümlülüğü, kişisel veriler elde edilirken ilgili kişinin bilgilendirilmesidir (KVKK md. 10). Kanun'un 10. maddesine (ve Aydınlatma Tebliği md. 4'e) göre bilgilendirme en az şunları içermelidir:

1. Veri sorumlusunun (okulun) kimliği
2. Verilerin hangi amaçla işleneceği
3. Verilerin kimlere ve hangi amaçla aktarılabileceği
4. Verinin toplanma yöntemi ve hukuki sebebi
5. Kanun'un 11. maddesinde sayılan haklar

Tebliğ'in 5. maddesinde kreşler için de pratik önemi olan birkaç esas yer alır (bentler: d, e, ğ, g, b, f):

• Aydınlatma, ilgili kişinin talebine bağlı değildir; okul kendiliğinden yapmalıdır.
• Aydınlatmanın yapıldığını ispat yükü veri sorumlusundadır. Kayıt sırasında imzalı veya elektronik onaylı bir kayıt tutmak bu yüzden önemlidir.
• Metin anlaşılır, açık ve sade bir dille yazılmalı; genel ve muğlak ifadelerden kaçınılmalıdır.
• İşleme amacı değişirse, yeni amaç için ayrıca aydınlatma yapılmalıdır.
• Açık rızaya dayanılan durumlarda aydınlatma ve açık rıza ayrı ayrı yerine getirilmelidir. Bu nedenle ikisini tek bir "okudum, onaylıyorum" kutusuna bağlamak yerine ayrı metin ya da ayrı onay adımı olarak kurgulamak önerilir.

Pratik öneri: Aydınlatma metnini kayıt evraklarıyla birlikte verin, velinin kolayca ulaşabileceği bir yerde (örneğin okulun web sitesi veya veli uygulamasındaki belgeler) tutun.

Kreş açık rıza formu ne zaman gerekir, ne zaman gerekmez?

Açık rıza, Kanun'da "belirli bir konuya ilişkin, bilgilendirilmeye dayanan ve özgür iradeyle açıklanan rıza" olarak tanımlanır. Ancak her veri işleme için açık rıza gerekmez. Kanun'un 5. maddesi, açık rıza olmadan veri işlemeye imkân veren şartlar da sayar; örneğin işlemenin bir sözleşmenin kurulması veya ifasıyla doğrudan ilgili olması ya da veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirmesi için zorunlu olması.

Kurum'un rehberlerinde öne çıkan üç ilke kreşler için özellikle önemlidir:

• Önce diğer şartlara bakılır. Kurum'un rehberine göre, işleme açık rıza dışındaki bir şarta dayanabiliyorsa ayrıca açık rıza alınmamalıdır. Kurum, böyle bir durumda rıza istemenin ilgili kişiyi yanıltabileceğini belirtir.
• Açık rıza hizmet şartına bağlanamaz. Açık Rıza rehberine göre rıza özgür iradeyle verilmelidir; bu nedenle kayıt ya da hizmetten yararlanma, ilgisiz bir veri işlemeye rıza verilmesi şartına bağlanmamalıdır.
• Rıza belirli bir konuya ilişkin olmalıdır. "Kişisel verilerimin işlenmesini kabul ediyorum" gibi genel ve belirsiz bir ifade, tek başına açık rıza sayılmaz.

Küçük çocuklar adına bu bilgilendirme ve onaylar, uygulamada veli veya yasal temsilci aracılığıyla yürütülür.

Kreşte çocuk fotoğrafı paylaşırken KVKK'da nelere dikkat edilmeli?

Fotoğraf ve videolar, kişiyi tanımlanabilir kıldığı için kişisel veridir. Kreşlerde fotoğrafın üç farklı kullanımı vardır ve her biri ayrı değerlendirilmelidir:

Pratik kurallar:

• Fotoğrafları kişisel telefonlardan ve geniş WhatsApp gruplarından değil, okulun kontrolündeki bir kanaldan paylaşın.
• Grup fotoğraflarında, tanıtım izni olmayan çocukların yüzü görünüyorsa o fotoğrafı tanıtımda kullanmayın.
• Fotoğrafları yayınlamadan önce kontrol edin; yanlış sınıfa veya yanlış veliye gönderim, en sık yaşanan hatalardandır. Taslak ve yayın ayrımı için bkz. Günlük rapor ve fotoğraf nasıl paylaşılır?
• Velilerden, okulda çekilen ve başka çocukların da yer aldığı fotoğrafları herkese açık paylaşmamalarını rica eden kısa bir bilgilendirme yapın.

Veli iletişim kanalınızı seçerken fotoğraf hedefleme özelliklerini nasıl değerlendireceğinizi veli iletişim uygulaması seçimi yazımızda anlattık.

Velilerin KVKK hakları nelerdir, başvuruya kaç günde cevap verilir?

Kanun'un 11. maddesine göre herkes, veri sorumlusuna başvurarak kişisel verisinin işlenip işlenmediğini öğrenme, işleme amacını ve aktarıldığı üçüncü kişileri öğrenme, eksik veya yanlış verinin düzeltilmesini ve şartları oluştuğunda silinmesini isteme gibi haklara sahiptir. Kanun'un 13. maddesine göre okul bu başvuruları talebin niteliğine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde, kural olarak ücretsiz sonuçlandırır (md. 13/2). Başvuruların kimin tarafından ve nasıl karşılanacağını önceden belirlemek, bu süreyi kolayca yönetmenizi sağlar.

Okul hangi güvenlik önlemlerini almalı?

Kanun'un 12. maddesi, veri sorumlusunun hukuka aykırı işlemeyi ve erişimi önlemek için gerekli teknik ve idari tedbirleri almasını öngörür. Veriler okul adına başka biri tarafından işleniyorsa, okul bu tedbirlerin alınmasından o kişiyle birlikte müştereken sorumludur (md. 12/2). Yazılım sağlayıcınıza sorulacak sorular için anaokulu yönetim programı seçerken sorulacak KVKK soruları bölümüne bakabilirsiniz.

Veri ihlali olursa okul ne yapmalı?

İşlenen kişisel verilerin kanuni olmayan yollarla başkaları tarafından elde edilmesi hâlinde okul bu durumu en kısa sürede ilgili kişiye ve Kurul'a bildirir (md. 12/5). Kurul'un 24.01.2019 tarihli ve 2019/10 sayılı kararı, Kurul'a bildirim için "en kısa süre"yi en geç 72 saat olarak yorumlar; etkilenen kişilere de makul en kısa sürede bildirim yapılır. Bu yüzden ihlal durumunda kimin karar vereceğini ve kimin bildirim yapacağını önceden yazılı hâle getirin.

Kreşler için KVKK kontrol listesi

• Okulun işlediği veriler listelendi (çocuk, veli, çalışan, sağlık, fotoğraf, ödeme, konum)
• Her işleme için hukuki sebep belirlendi; açık rıza yalnızca gerçekten gereken yerde isteniyor
• Sade dille yazılmış aydınlatma metni kayıt sırasında veriliyor ve kaydı tutuluyor
• Açık rıza formları konu bazında ve aydınlatmadan ayrı
• Tanıtım amaçlı fotoğraf kullanımı için ayrı izin süreci var
• Sağlık kayıtlarına erişim, işi gereği gereken kişilerle sınırlı
• Personel kişisel telefonlarda çocuk verisi biriktirmiyor
• Yazılım ve hizmet sağlayıcılarla veri işleme ilişkisi sözleşmede tanımlı; yurt dışı aktarım olup olmadığı soruldu
• Veli başvurularının 30 gün içinde nasıl cevaplanacağı belli
• Saklama süreleri ve süre dolunca silme/anonimleştirme süreci belirlendi
• Veri Sorumluları Siciline (VERBİS) kayıt yükümlülüğünün okulunuz için geçerli olup olmadığı kontrol edildi
• Personele düzenli aralıklarla kısa bir KVKK bilgilendirmesi yapılıyor (öneri; Kanun bir sıklık belirlemez)

PanelOkul veri güvenliğini nasıl ele alıyor?

PanelOkul, kreş ve anaokulları için geliştirilmiş bir okul yönetimi ve veli iletişim platformudur. Okul yönetimi ve öğretmenler web panelini ve mobil uygulamayı kullanır; veliler iOS ve Android uygulamasından duyuruları, çocuklarının yemek, uyku, sağlık ve yoklama bilgilerini, teslim alma ve aidat işlemlerini takip eder. Hesaplar okul tarafından telefon numarasıyla açılır.

KVKK yükümlülükleri okulundur ve hiçbir yazılım bunları tek başına "çözmez"; ancak doğru araç, iyi uygulamayı kolaylaştırır. PanelOkul'da hesapları okul açar ve herkese açık kayıt yoktur; her okulun verisi kendi içinde kalır, şube müdürü yalnızca kendi şubesini görür. Roller ayrıdır: örneğin kurucu rolü sağlık kaydı ve ilaç planı yazamaz, psikolog notunun metnini müdür ve notun paylaşıldığı kişiler görür, diğer roller görmez, asistan öğretmen çocuğun iletişim bilgilerini düzenleyemez. Albüm ve duyurular taslak olarak bekletilebilir; duyurular sınıfa veya belirli öğrencilere hedeflenerek yayınlanır. Veriler HTTPS ile iletilir, reklam veya veri satışı yapılmaz; hesap silme talepleri hesap ve veri silme sayfasında belirtilen süreçle değerlendirilir. PanelOkul'un kendi veri işleme açıklamaları için KVKK aydınlatma metni ve gizlilik politikası sayfalarına bakabilirsiniz.

Rollerin ve paylaşım ayarlarının PanelOkul'da nasıl çalıştığını kendi demo hesabınızda görmek isterseniz:

Arayın, demo hesabınızı birlikte açalım:

• +90 (537) 686 23 24
• Formu doldurun, biz arayalım
• PanelOkul'u tanıyın

Hatırlatma: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Okulunuza özel durumlar için bir hukuk danışmanına başvurun.

Kaynaklar

Erişim tarihi: 11 Ekim 2026.

• 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (RG: 7.4.2016, Sayı: 29677), md. 3, 5, 6, 7, 10, 11, 12, 13, 16; Türkçe resmî metin (Mevzuat Bilgi Sistemi): 6698 sayılı KVKK (mevzuat.gov.tr)
• Aynı Kanunun KVKK resmî sitesindeki İngilizce çevirisi (anlam farkında Türkçe metin esastır): 6698 sayılı Kanun, İngilizce çeviri (kvkk.gov.tr)
• Kişisel Verileri Koruma Kurulu, 24.01.2019 tarihli ve 2019/10 sayılı karar (veri ihlali bildirimi, 72 saat): Kurul'un 2019/10 sayılı veri ihlali kararı (kvkk.gov.tr)
• Veri Sorumluları Sicil Bilgi Sistemi (VERBİS): VERBİS (verbis.kvkk.gov.tr)
• Aydınlatma Yükümlülüğünün Yerine Getirilmesinde Uyulacak Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ (RG: 10.3.2018, Sayı: 30356), md. 4–5: Aydınlatma Tebliği (kvkk.gov.tr)
• KVKK, "Açık Rıza" rehberi: Açık Rıza rehberi, PDF (kvkk.gov.tr)
• KVKK, "Kişisel Verilerin İşlenme Şartları" rehberi: İşlenme Şartları rehberi, PDF (kvkk.gov.tr)
• PanelOkul gizlilik ve tanıtım sayfaları: Gizlilik politikası (panelokul.com), Hesap ve veri silme (panelokul.com), PanelOkul tanıtım sayfası (panelokul.com)